الخطبة الأولى
إِنَّ الْحَمْدَ لِلَّهِ، نَحْمَدُهُ وَنَسْتَعِينُهُ وَنَسْتَغْفِرُهُ، وَنَعُوذُ بِاللَّهِ مِنْ شُرُوْرِ أَنْفُسِنَا وَمِنْ سَيِّئَاتِ أَعْمَالِنَا، مَنْ يَهْدِهِ اللَّهُ فَلَا مُضِلَّ لَهُ، وَمَنْ يُضْلِلْ فَلَا هَادِيَ لَهُ، وَأَشْهَدُ أَنْ لَا إلـٰه إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ، وَأَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ.
ﵟيَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ ٱتَّقُواْ ٱللَّهَ حَقَّ تُقَاتِهِۦ وَلَا تَمُوتُنَّ إِلَّا وَأَنتُم مُّسۡلِمُونَ ١٠٢ﵞ
ﵟيَٰٓأَيُّهَا ٱلنَّاسُ ٱتَّقُواْ رَبَّكُمُ ٱلَّذِي خَلَقَكُم مِّن نَّفۡسٖ وَٰحِدَةٖ وَخَلَقَ مِنۡهَا زَوۡجَهَا وَبَثَّ مِنۡهُمَا رِجَالٗا كَثِيرٗا وَنِسَآءٗۚ وَٱتَّقُواْ ٱللَّهَ ٱلَّذِي تَسَآءَلُونَ بِهِۦ وَٱلۡأَرۡحَامَۚ إِنَّ ٱللَّهَ كَانَ عَلَيۡكُمۡ رَقِيبٗا ١ ﵞ
ﵟيَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ ٱتَّقُواْ ٱللَّهَ وَقُولُواْ قَوۡلٗا سَدِيدٗا ٧٠ يُصۡلِحۡ لَكُمۡ أَعۡمَٰلَكُمۡ وَيَغۡفِرۡ لَكُمۡ ذُنُوبَكُمۡۗ وَمَن يُطِعِ ٱللَّهَ وَرَسُولَهُۥ فَقَدۡ فَازَ فَوۡزًا عَظِيمًا ٧١ﵞ
أَمَّا بَعْدُ، فَإِنَّ خَيْرَ الْكَلَامِ كَلَامُ اللهِ، وَخَيْرَ الْهَدْيِ هَدْيُ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ، وَشَرَّ الْأُمُورِ مُحْدَثَاتُهَا، وَكُلَّ مُحْدَثَةٍ بِدْعَةٌ، وَكُلَّ بِدْعَةٍ ضَلَالَةٌ، وَكُلَّ ضَلَالَةٍ فِي النَّارِ.
ឱបងប្អូនមូស្លីមទាំងឡាយ! ចូរកោតខ្លាចអល់ឡោះជាម្ចាស់ដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ ហើយត្រូវមានស្មារតីដឹងជានិច្ចថា ទ្រង់តែងតែឃ្លាំមើលរាល់ទង្វើរបស់យើង មិនថាលាក់កំបាំង ឬបើកចំហ។ ចូរអនុវត្តតាមឲ្យបានត្រឹមត្រូវនិងខ្ជាប់ខ្ចួន នូវរាល់បទបញ្ជាទាំងឡាយរបស់ទ្រង់ ហើយចៀសវាងឲ្យឆ្ងាយពីរាល់ប្រការទាំងឡាយដែលទ្រង់បានហាមឃាត់។
ចូរដឹងថា ក្នុងចំណោមក្តីមេត្តារបស់អល់ឡោះចំពោះខ្ញុំបម្រើរបស់ទ្រង់ គឺទ្រង់បានបញ្ជូនបណ្តាព្យាការីមកកាន់ពួកគេដើម្បីផ្សព្វផ្សាយអ្វីដែលមានប្រយោជន៍ដល់ពួកគេក្នុងកិច្ចការសាសនានិងលោកិយរបស់ពួកគេ និងចង្អុលបង្ហាញពួកគេទៅកាន់អ្វីដែលមានសុភមង្គលក្នុងលោកិយ និងការរួចផុតក្នុងបរលោក។ ព្រោះមនុស្សទោះបីមានចំណេះដឹងនិងភាពឆ្លាតវៃយ៉ាងណា ក៏គំនិតរបស់ពួកគេមិនអាចបង្កើតច្បាប់ទូទៅរួមគ្នាដែលរៀបចំផលប្រយោជន៍របស់ពួកគេឱ្យបានល្អបំផុតបានទេ។ នោះដោយសារគំនិតមនុស្សមានកម្រិត។ ចំណែកឯអល់ឡោះ ទ្រង់គឺជាព្រះដ៏គ្រប់ព្រះបញ្ញាញាណ ដ៏ជ្រួតជ្រាប ដឹងពីផលប្រយោជន៍របស់អ្វីដែលទ្រង់បានបង្កើត។ អល់ឡោះមានបន្ទូលថា៖
ﵟأَلَا يَعۡلَمُ مَنۡ خَلَقَ وَهُوَ ٱللَّطِيفُ ٱلۡخَبِيرُ ١٤ ﵞ [الملك: 14]
“តើអ្នកដែលបានបង្កើតនោះមិនបានដឹង(ពីសព្វភាវៈរបស់ទ្រង់)ទេឬ? ហើយទ្រង់មហាទន់ភ្លន់ មហាដឹងបំផុត។”
បណ្តាព្យាការីគឺជាអន្តរការីរវាងអល់ឡោះ និងម៉ើខឡូកក្នុងការផ្សព្វផ្សាយក្រឹត្យវិន័យរបស់ទ្រង់ទៅកាន់ពួកគេ។ អល់ឡោះមានបន្ទូលថា៖
ﵟيَٰٓأَيُّهَا ٱلرَّسُولُ بَلِّغۡ مَآ أُنزِلَ إِلَيۡكَ مِن رَّبِّكَۖ ﵞ [المائدة: 67]
“ឱអ្នកនាំសារ(មូហាំម៉ាត់)! ចូរអ្នកផ្សព្វផ្សាយ(ដល់មនុស្សលោក)នូវអ្វីដែលគេបានបញ្ចុះទៅកាន់អ្នកពីព្រះជាម្ចាស់របស់អ្នក។”
ដោយសារតួនាទីរបស់បណ្តាព្យាការីមានឋានៈបែបនេះ ការមានជំនឿលើពួកគាត់គឺជាគោលការណ៍នៃសាសនាក្នុងគ្រប់ស្ហារីអះទាំងអស់ រួមទាំងស្ហារីអះអ៊ីស្លាមដែលបញ្ជាក់ថា ការមានជំនឿលើបណ្តាព្យាការីគឺជារុកុនមួយក្នុងចំណោមរូកុននៃអ៊ីម៉ាន ហើយជំនឿរបស់ខ្ញុំបម្រើមិនត្រឹមត្រូវទេលើកលែងតែមានវា។ អល់ឡោះមានបន្ទូលថា៖
ﵟءَامَنَ ٱلرَّسُولُ بِمَآ أُنزِلَ إِلَيۡهِ مِن رَّبِّهِۦ وَٱلۡمُؤۡمِنُونَۚ كُلٌّ ءَامَنَ بِٱللَّهِ وَمَلَٰٓئِكَتِهِۦ وَكُتُبِهِۦ وَرُسُلِهِۦﵞ ﵝالبَقَرَةِ : ﵕﵘﵒﵜ
“អ្នកនាំសារ(មូហាំម៉ាត់)មានជំនឿលើរាល់អ្វីទាំងអស់ដែលគេបានបញ្ចុះមកឱ្យគាត់ពីព្រះជាម្ចាស់របស់គាត់ ហើយបណ្ដាអ្នកមានជំនឿទាំងអស់ក៏មានជំនឿដូចគ្នាដែរ។ ពួកគេទាំងអស់មានជំនឿលើអល់ឡោះ បណ្ដាម៉ាឡាអ៊ីកាត់របស់ទ្រង់ បណ្ដាគម្ពីររបស់ទ្រង់ និងបណ្តាអ្នកនាំសារទាំងឡាយរបស់ទ្រង់។”
បងប្អូនមូស្លីមទាំងឡាយ! ក្នុងខុតបះមុន យើងបានលើកឡើងអំពី តម្រូវការដប់ប្រការ នៃ ការមានជំនឿលើបណ្តាព្យាការី ហើយក្នុងខុតបះនេះយើងនឹងបន្តពន្យល់អំពីតម្រូវការដប់ប្រការដែលនៅសល់។
បងប្អូនអ្នកមានជំនឿទាំងឡាយ! ក្នុងចំណោមតម្រូវការនៃការជឿលើពួកអ្នកនាំសារ ឬព្យាការីគឺការជឿថា រ៉សូលដ៏ប្រសើរបំផុតក្នុងចំណោមរ៉សូលទាំងអស់គឺអាល់-ខឡីឡៃន(មិត្តភក្តិទាំងពីរ)គឺ អ៊ីប្រហីម និង មូហាំម៉ាត់ សូមពរជ័យនិងសន្តិភាពមានដល់ពួកគាត់ទាំងពីរ។ អល់ឡោះមិនបានយកមិត្តភក្តិក្រៅពីពួកគាត់ទាំងពីរទេ។ អាល់-ខុល្លះ(ភាពជាមិត្តភក្តិ)គឺជាកម្រិតខ្ពស់បំផុតនៃសេចក្តីស្រឡាញ់។ ភស្តុតាងនៃការដែលអល់ឡោះយកអ៊ីប្រហីមជាមិត្តភក្តិគឺបន្ទូលរបស់ទ្រង់៖
ﵟوَٱتَّخَذَ ٱللَّهُ إِبۡرَٰهِيمَ خَلِيلٗا ١٢٥ﵞ ﵝالنِّسَاء : ﵕﵒﵑﵜ
“ហើយអល់ឡោះទ្រង់បានជ្រើសយកព្យាការីអ៊ីព្រហ៊ីមធ្វើជាអ្នកជំនិត(របស់ទ្រង់)។”
និងភស្តុតាងនៃការដែលអល់ឡោះយកមូហាំម៉ាតជាមិត្តភក្តិគឺប្រសាសន៍របស់គាត់ ﷺ៖
> وَقَدْ اتَّخَذَ اللهُ عَزَّ وَجَلَّ صَاحِبَكُمْ خَلِيلًا < [رواه مسلم]
«ហើយពិតណាស់អល់ឡោះ បានយកមិត្តភក្តិរបស់ពួកអ្នកជាមិត្តភក្តិ។» មានន័យថាគាត់សំដៅទៅលើខ្លួនគាត់ ﷺ។
និងក្នុងចំណោមតម្រូវការនៃការជឿលើពួកអ្នកនាំសារ ឬព្យាការីគឺការជឿថា អ្នកដ៏ប្រសើរបំផុតក្នុងចំណោមអាល់-ខឡីឡៃនទាំងពីរគឺមូហាំម៉ាត ﷺ។ ពិតណាស់ អល់ឡោះបានផ្តល់ភាពឧត្តុង្គឧត្តមដល់គាត់លើមនុស្សលោកទាំងអស់ ទាំងពីមុននិងក្រោយ បណ្តាណាពីនិងអ្នកផ្សេងទៀត។ គាត់គឺជាអ៊ីម៉ាមនិងមេដឹកនាំរបស់ពួកគេ។ ដូចគាត់ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖
> أَنَا سَيِّدُ وَلَدِ آدَمَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ < [رواه البخاري ومسلم]
«ខ្ញុំជាមេដឹកនាំកូនចៅអាដាមនៅថ្ងៃបរលោក។»
ព្រមទាំងអល់ឡោះបានប្រទានអាយ៉ាត់(សញ្ញា/មួអជីហ្សះ)ដល់គាត់ដែលលើសអាយ៉ាត់ដែលទ្រង់បានប្រទានដល់បណ្តាណាពីផ្សេងទៀត។ មនុស្សបានមានជំនឿលើអាយ៉ាត់ទាំងនោះច្រើនជាងអាយ៉ាត់របស់ណាពីផ្សេងទៀត។ អាយ៉ាត់ដ៏អស្ចារ្យបំផុតគឺគម្ពីរគួរអានដ៏មហិមា។ ជាការដឹងថា អាយ៉ាត់របស់បណ្តាណាពីបានចប់នៅពេលពួកគាត់ទទួលមរណភាព ប៉ុន្តែគម្ពីរគួរអានគឺជាអាយ៉ាត់ដែលនៅអមតៈ។
និងក្នុងចំណោមភស្តុតាងនៃភាពឧត្តុង្គឧត្តមរបស់គាត់ ﷺ លើបណ្តាណាពីទាំងអស់គឺថា អល់ឡោះបានប្រមូលផ្តុំក្នុងរូបគាត់នូវលក្ខណៈពិសេសដែលមានក្នុងបណ្តាណាពីផ្សេងទៀត គឺ៖ អាល់-ខុល្លះ(ភាពជាមិត្តភក្តិ) អាល់-កាឡាម(ការនិយាយ) អាន់-នូប៊ូវ៉ះ(ភាពជាណាពី) និងអារ-រីសាឡះ(ភាពជារ៉សូល)។
ចំពោះ អាល់-ខុល្លះ ដែលជាកម្រិតខ្ពស់បំផុតនៃសេចក្តីស្រឡាញ់ គាត់គឺជាមិត្តភក្តិរបស់អល់ឡោះ ហើយអល់ឡោះជាមិត្តភក្តិរបស់គាត់។ គាត់ចូលរួមក្នុងលក្ខណៈពិសេសនេះជាមួយណាពីអ៊ីប្រហីម ដូចបានលើកឡើងមុន។
ចំពោះ អាល់-កាឡាម អល់ឡោះបាននិយាយជាមួយគាត់នៅថ្ងៃដែលគាត់ត្រូវបានឡើងទៅមេឃ ហើយសឡាតទាំងប្រាំត្រូវបានកំណត់ជាកាតព្វកិច្ចលើគាត់។ គាត់ចូលរួមក្នុងលក្ខណៈពិសេសនេះជាមួយណាពីមូសា ។
ចំពោះការពិពណ៌នាពីគាត់ជាមួយភាពជា ណាពី និងជា រ៉សូល វាត្រូវបានដឹងពីអាយ៉ាត់ជាច្រើន ដូចបន្ទូលរបស់អល់ឡោះ៖
ﵟ۞ يَٰٓأَيُّهَا ٱلرَّسُولُ بَلِّغۡ مَآ أُنزِلَ إِلَيۡكَ مِن رَّبِّكَۖ وَإِن لَّمۡ تَفۡعَلۡ فَمَا بَلَّغۡتَ رِسَالَتَهُۥۚ وَٱللَّهُ يَعۡصِمُكَ مِنَ ٱلنَّاسِۗ إِنَّ ٱللَّهَ لَا يَهۡدِي ٱلۡقَوۡمَ ٱلۡكَٰفِرِينَ ٦٧ﵞ ﵝالمَائـِدَة : ﵗﵖﵜ
“ឱអ្នកនាំសារ(មូហាំម៉ាត់)! ចូរអ្នកផ្សព្វផ្សាយ(ដល់មនុស្សលោក)នូវអ្វីដែលគេបានបញ្ចុះទៅកាន់អ្នកពីព្រះជាម្ចាស់របស់អ្នក។ ប្រសិនបើអ្នកមិនធ្វើទេនោះ គឺអ្នកមិនបានផ្សព្វផ្សាយសាររបស់ទ្រង់ឡើយ។ ហើយអល់ឡោះនឹងការពារអ្នកពីមនុស្សលោក។ ពិតប្រាកដណាស់ អល់ឡោះជាម្ចាស់មិនចង្អុលបង្ហាញចំពោះក្រុមដែលគ្មានជំនឿឡើយ។”
និងបន្ទូលរបស់ទ្រង់៖
ﵟوَأَرۡسَلۡنَٰكَ لِلنَّاسِ رَسُولٗاۚ ﵞ [النساء: 79]
“ហើយជាការពិតណាស់ យើងបានតែងតាំងអ្នក(ឱព្យាការីមូហាំម៉ាត់)ជាអ្នកនាំសារម្នាក់សម្រាប់មនុស្សលោក។”
លក្ខណៈទាំងបួននេះ គឺ៖ អាល់-ខុល្លះ អាល់-កាឡាម អាន់នូប៊ូវ៉ះ និងអារ-រិសាឡះ មិនដែលប្រមូលផ្តុំក្នុងណាពីណាម្នាក់ឡើយ លើកលែងតែក្នុងណាពីរបស់យើង មូហាំម៉ាត ﷺ។ នេះគឺជាភស្តុតាងមួយនៃភាពឧត្តុង្គឧត្តមរបស់គាត់លើបណ្តាណាពីផ្សេងទៀត។
ក្នុងចំណោមចំណុចដែលត្រូវលើកឡើងក្នុង ការផ្តល់ភាពឧត្តុង្គឧត្តមរវាងបណ្តាណាពីគឺថា បណ្តាណាពីដែលអល់ឡោះបានលើកឡើងរឿងរបស់ពួកគាត់ក្នុងគួរអាន គឺប្រសើរជាងបណ្តាណាពីដែលមិនត្រូវបានលើកឡើងរឿងរបស់ពួកគាត់ក្នុងវា។ នេះដោយសារកិត្តិយសនៃគួរអាន។ អ្នកដែលអល់ឡោះបានលើកឡើងក្នុងគួរអានមានឋានៈខ្ពស់ជាងអ្នកដែលទ្រង់មិនបានលើកឡើង។
ក្នុងចំណោមតម្រូវការនៃ ការជឿលើពួកអ្នកនាំសារ ឬព្យាការី គឺការជឿលើពួកគាត់ទាំងអស់ដោយមិនបែងចែករវាងពួកគាត់។ ផ្ទុយពីនេះគឺការជឿលើខ្លះនិងប្រឆាំងនឹងខ្លះទៀត ទោះបីតែម្នាក់ក៏ដោយ។ អល់ឡោះមានបន្ទូលអំពីការចាំបាច់នៃការជឿលើបណ្តាណាពីទាំងអស់ថា៖
ﵟقُولُوٓاْ ءَامَنَّا بِٱللَّهِ وَمَآ أُنزِلَ إِلَيۡنَا وَمَآ أُنزِلَ إِلَىٰٓ إِبۡرَٰهِـۧمَ وَإِسۡمَٰعِيلَ وَإِسۡحَٰقَ وَيَعۡقُوبَ وَٱلۡأَسۡبَاطِ وَمَآ أُوتِيَ مُوسَىٰ وَعِيسَىٰ وَمَآ أُوتِيَ ٱلنَّبِيُّونَ مِن رَّبِّهِمۡ لَا نُفَرِّقُ بَيۡنَ أَحَدٖ مِّنۡهُمۡ وَنَحۡنُ لَهُۥ مُسۡلِمُونَ ١٣٦ﵞ [البقرة: 136]
“ចូរពួកអ្នក(ឱបណ្តាអ្នកមានជំនឿ)ពោល(ទៅកាន់ពួកយូដានិងពួកគ្រឹស្ទានទាំងនោះ)ថា៖ ពួកយើងមានជំនឿចំពោះអល់ឡោះ និងអ្វី(គម្ពីរគួរអាន)ដែលគេបានបញ្ចុះមកឱ្យពួកយើង ហើយនិងអ្វីដែលគេបានបញ្ចុះទៅឲ្យព្យាការីអ៊ីព្រហ៊ីម ព្យាការីអ៊ីស្មាឯល ព្យាការីអ៊ីស្ហាក ព្យាការីយ៉ាក់កូប និងកូនចៅរបស់ព្យាការីយ៉ាក់កូប(ដែលជាព្យាការី) ហើយនិងអ្វីដែលគេបានប្រទានឱ្យព្យាការីមូសា និងព្យាការីអ៊ីសា ព្រមទាំងអ្វី(គម្ពីរទាំងអស់)ដែលគេបានប្រទានឱ្យបណ្តាព្យាការីទាំងឡាយមកពីព្រះជាម្ចាស់របស់ពួកគេ។ ពួកយើងមិនបែងចែករវាងនរណាម្នាក់ក្នុងចំណោមពួកគេ(ព្យាការីទាំងឡាយ)ឡើយ ហើយចំពោះអល់ឡោះ(តែមួយគត់)ដែលពួកយើងប្រគល់ខ្លួន។”
អ៊ីម៉ាំ អ៊ិបនូ ជារីរ ♫ បានពន្យល់អំពីបន្ទូលរបស់អល់ឡោះ៖
﴿لَا نُفَرِّقُ بَيْنَ أَحَدٍ مِّنْهُمْ﴾ ថា៖ "យើងមិនជឿលើបណ្តាណាពីខ្លះ និងប្រឆាំងនឹងណាពីខ្លះទៀតទេ ហើយក៏មិនដកខ្លួនពីណាពីខ្លះ និងគាំទ្រណាពីខ្លះទៀតដែរ ដូចជនជាតិយ៉ាហ៊ូឌីដែលបានដកខ្លួនពីណាពីអ៊ីសា និងណាពីមូហាំម៉ាត (អាឡៃហីម៉ាស្សាឡាម)ហើយទទួលស្គាល់ណាពីផ្សេងទៀត និងដូចពួកណាសរ៉ានីដែលបានដកខ្លួនពីណាពីមូហាំម៉ាត ﷺ ហើយទទួលស្គាល់ណាពីផ្សេងទៀត។ ផ្ទុយទៅវិញ យើងធ្វើសាក្សីថា ពួកគាត់ទាំងអស់គឺជារ៉សូលនិងណាពីរបស់អល់ឡោះ ដែលត្រូវបានបញ្ជូនមកជាមួយនិងសច្ចភាព និងការចង្អុលបង្ហាញ។"
ក្នុងចំណោមតម្រូវការនៃ ការជឿលើពួកអ្នកនាំសារ ឬព្យាការី គឺការជឿលើណាពីដែលយើងដឹងឈ្មោះរបស់ពួកគាត់ក្នុងគួរអាន ឬសុណ្ណះដែលសហីហ។ ចំពោះគួរអាន មានការលើកឡើងឈ្មោះណាពីម្ភៃប្រាំមួយរូប គឺ៖ អាដាម ណូហ៍ អ៊ីប្រហីម អ៊ីសហាក យ៉ាកូប អ៊ីស្មាអីល ដាវូដ ស៊ូឡៃម៉ាន អៃយ៉ូប អ៊ីលយ៉ាស យូនូស អិល-យ៉ាសាអ ឡូដ អ៊ីដរីស ហ៊ូដ ស៊ូអៃប សឡេហ៍ ហ្សុលគិហ្វលី យូស៊ុហ្វ មូសា ហារ៉ូន អាល់-ខីឌីរ ហ្សាការីយ៉ា យ៉ះយ៉ា អ៊ីសា និងមូហាំម៉ាត។ សូមពរជ័យនិងសន្តិភាពដ៏ច្រើនមានដល់ពួកគាត់ទាំងអស់។
និងមានការលើកឡើងក្នុងសុណ្ណះអំពីណាពីម្នាក់ដែលមិនត្រូវបានលើកឡើងក្នុងគួរអាន គឺយូស្សាអ ប៊ិន ណូន ប៊ិន អេហ្វរ៉ាអីម ប៊ិន យូស៊ុហ្វ ប៊ិន យ៉ាកូប ប៊ិន អ៊ីសហាក ប៊ិន អ៊ីប្រហីម អាល់-ខឡីល (អាឡៃហីមុសសាឡាម)។ គាត់ជាណាពីម្នាក់របស់អំបូរអ៊ីស្រាអែល និងជាមេដឹកនាំរបស់អួម៉ាត់អ៊ីស្រាអែលក្រោយមរណភាពរបស់មូសា (អាឡៃហិសសាឡាម)។
សរុបមក ចំនួននៃបណ្តាណាពីនិងរ៉សូលដែលត្រូវបានលើកឡើងក្នុងគួរអាននិងសុណ្ណះមានម្ភៃប្រាំពីររូប។
ចំពោះបណ្តាណាពីដែលយើងមិនដឹងឈ្មោះពួកគាត់ យើងជឿលើពួកគាត់ក្នុងទិដ្ឋភាពទូទៅ។ គួរអានបានចង្អុលបង្ហាញទៅពួកគាត់ក្នុងបន្ទូលរបស់អល់ឡោះ៖
ﵟوَلَقَدۡ أَرۡسَلۡنَا رُسُلٗا مِّن قَبۡلِكَ مِنۡهُم مَّن قَصَصۡنَا عَلَيۡكَ وَمِنۡهُم مَّن لَّمۡ نَقۡصُصۡ عَلَيۡكَۗ ﵞ [غافر: 78]
“ហើយពិតប្រាកដណាស់ យើងបានបញ្ជូនអ្នកនាំសារជាច្រើនមុនអ្នក។ ក្នុងចំណោមពួកគេ មានអ្នកដែលយើងបានរៀបរាប់ប្រាប់អ្នក ហើយក្នុងចំណោមពួកគេក៏មានអ្នកដែលយើងមិនបានរៀបរាប់ប្រាប់អ្នកដែរ។”
បងប្អូនមូស្លីមទាំងឡាយ! ក្នុងចំណោមតម្រូវការនៃ ការជឿលើអ្នកនាំសារ ឬព្យាការី គឺការជឿថា ចំនួនរ៉សូលរបស់អល់ឡោះមាន៣១៥នាក់ រួមទាំងរ៉សូលដែលគួរអាននិងសុណ្ណះបានបញ្ជាក់ឈ្មោះរបស់ពួកគាត់ដែលបានលើកឡើងខាងលើ។ ចំណែកអ្នកដែលនៅសល់យើងមិនដឹងពួកគាត់ទេ។ ភស្តុតាងនៃការកំណត់ចំនួនរបស់ពួកគាត់គឺហាឌីសរបស់អាប៊ូ អ៊ូម៉ាម៉ះ ◙ថា
បុរសម្នាក់បានសួរថា៖ ឱអ្នកនាំសាររបស់អល់ឡោះ តើអាដាមជាណាពីឬ?
គាត់ឆ្លើយថា៖ បាទ អ្នកដែលត្រូវបានបង្រៀននិងនិយាយជាមួយ។
គេសួរថា៖ តើប៉ុន្មានសតវត្សរវាងគាត់និងណូហ៍
គាត់ឆ្លើយថា៖ ដប់សតវត្ស។
គេសួរថា៖ "តើប៉ុន្មានសតវត្សរវាងណូហ៍និងអ៊ីប្រហីម?
គាត់ឆ្លើយថា៖ ដប់សតវត្ស។
ពួកគេសួរថា៖ ឱអ្នកនាំសាររបស់អល់ឡោះ តើមានរ៉សូលប៉ុន្មាននាក់?
គាត់ឆ្លើយថា៖ បីរយដប់ប្រាំនាក់ ដ៏ច្រើនលើសលុប។
ក្នុងចំណោម តម្រូវការនៃការជឿលើពួកអ្នកនាំសារ ឬព្យាការី គឺការជឿលើព័ត៌មានដែលបានបញ្ជាក់ពីពួកគាត់ ដែលមាននៅក្នុងគួរអានដ៏មហិមា និងសុណ្ណះដ៏បរិសុទ្ធ និងព័ត៌មានសហីហដែលត្រូវបានលើកឡើងដោយអ្នកនិពន្ធជីវប្រវត្តិនិងសៀវភៅប្រវត្តិសាស្ត្រ ដែលរួមមានរឿងរ៉ាវនិងលក្ខណៈពិសេសរបស់ពួកគាត់។
ចំពោះព័ត៌មានដែលត្រូវបានរាយការណ៍ពីបណ្តាព្យាការីក្នុងគម្ពីររបស់អះលុលកីតាបដែលគ្មានអ្វីគាំទ្រពីព័ត៌មានសហីហក្នុងសៀវភៅរបស់មូស្លីម យើងមិនចាំបាច់ ជឿឬបដិសេធវាទេ លើកលែងតែវាផ្ទុយនឹងអ្វីដែលមានក្នុងសៀវភៅរបស់មូស្លីម នោះត្រូវបដិសេធវា។
ភស្តុតាងគឺប្រសាសន៍របស់ណាពី ﷺ៖
> لَا تُصَدِّقُوا أَهْلَ الْكِتَابِ وَلَا تُكَذِّبُوهُمْ، وَقُولُوا: آمَنَّا بِاللَّهِ وَمَا أُنْزِلَ إِلَيْنَا وَمَا أُنْزِلَ إِلَيْكُمْ <
«កុំជឿអះលុលគីតាប ហើយក៏កុំបដិសេធពួកគេដែរ។ ចូរពោលថា៖ យើងជឿលើអល់ឡោះ និងអ្វីដែលត្រូវបានបញ្ចុះមកឱ្យយើង និងអ្វីដែលត្រូវបានបញ្ចុះមកឱ្យពួកអ្នក។» [ រាយការណ៍ដោយប៊ូខរី ]
អ្វីដែលត្រូវបានបញ្ចុះមកឱ្យពួកគេគឺតាវរ៉តនិងអ៊ីនជីលដើម ដែលអល់ឡោះបានបញ្ចុះមកឱ្យមូសានិងអ៊ីសា មិនមែនតាវរ៉តនិងអ៊ីនជីលដែលត្រូវបានបំភ្លៃដែលនៅក្នុងដៃរបស់ជនជាតិយ៉ាហ៊ូឌី និងណាសរ៉ានីសព្វថ្ងៃនេះទេ។
ក្នុងចំណោម តម្រូវការនៃការជឿលើពួកអ្នកនាំសារ ឬព្យាការី គឺការជឿថា ពួកគាត់បានផ្សព្វផ្សាយអ្វីដែលពួកគាត់ត្រូវបានបញ្ជូនមកជាមួយ ស្របតាមអ្វីដែលអល់ឡោះបានបញ្ជាពួកគាត់។ ពួកគាត់បានពន្យល់វាយ៉ាងច្បាស់លាស់គ្រប់គ្រាន់ គ្មានអ្នកណាម្នាក់ក្នុងចំណោមអ្នកដែលពួកគាត់ត្រូវបានបញ្ជូនទៅកាន់អាចល្អិតល្អន់ក្នុងការមិនដឹងវាបានទេ។ អល់ឡោះមានបន្ទូលថា៖
ﵟفَهَلۡ عَلَى ٱلرُّسُلِ إِلَّا ٱلۡبَلَٰغُ ٱلۡمُبِينُ ٣٥ﵞ [ النحل : 35 ]
“ហើយតួនាទីរបស់បណ្តាអ្នកនាំសារទាំងឡាយ គឺគ្មានអ្វីក្រៅពីការផ្សព្វផ្សាយ(សារ)ដ៏ច្បាស់លាស់នោះឡើយ។”
ដោយសារការផ្សព្វផ្សាយនេះ បណ្តាព្យាការីបានក្លាយជាភស្តុតាងរបស់អល់ឡោះលើមនុស្ស។ អល់ឡោះមានបន្ទូលថា៖
ﵟرُّسُلٗا مُّبَشِّرِينَ وَمُنذِرِينَ لِئَلَّا يَكُونَ لِلنَّاسِ عَلَى ٱللَّهِ حُجَّةُۢ بَعۡدَ ٱلرُّسُلِۚ وَكَانَ ٱللَّهُ عَزِيزًا حَكِيمٗا ﵞ [النساء: 165]
“(យើងបានបញ្ជូន)បណ្តាអ្នកនាំសារជាច្រើនដើម្បីធ្វើជាអ្នកផ្តល់ដំណឹងរីករាយ និងជាអ្នកព្រមានបន្លាច ដើម្បីកុំឱ្យមនុស្សលោកមានលេសតវ៉ាចំពោះអល់ឡោះបន្ទាប់ពី(ទ្រង់បានបញ្ជូន)បណ្តាអ្នកនាំសារហើយនោះ។ ហើយអល់ឡោះជាម្ចាស់មហាខ្លាំងពូកែ មហាគតិបណ្ឌិត។”
ក្នុងចំណោមតម្រូវការនៃ ការជឿលើពួកអ្នកនាំសារ ឬព្យាការី គឺការជឿលើអ្វីដែលអល់ឡោះបានគាំទ្រពួកគាត់ជាមួយនូវអាយ៉ាត់(សញ្ញា)។ វាត្រូវបានហៅផងដែរថា ប៊ុរហាន និង ដាឡាអិល។ វាគឺជារឿងដែលផ្ទុយពីធម្មតា ដែលអល់ឡោះបានបង្កើតឡើងតាមរយៈពួកគាត់ជាភស្តុតាងបញ្ជាក់ពីភាពជាណាពីរបស់ពួកគាត់ និងដើម្បីកុំឱ្យរឿងរបស់ពួកគាត់នៅច្របូកច្របល់លើមនុស្ស។
ព្រោះនៅពេលមនុស្សឃើញរ៉សូលរបស់ពួកគេត្រូវបានគាំទ្រដោយរឿងដែលលើសពីសមត្ថភាពនិងកម្លាំងរបស់មនុស្ស ពួកគេដឹងថាពួកគាត់ត្រូវបានបញ្ជូនមកពីអល់ឡោះ។ ពួកគេក៏ជឿជាក់លើរឿងរបស់ពួកគាត់ មានជំនឿលើពួកគាត់ ហើយបេះដូងរបស់ពួកគេក៏រឹងមាំលើសាសនា។
بَارَكَ اللهُ لِي وَلَكُمْ فِي الْقُرْآنِ الْعَظِيمِ، وَنَفَعَنِيْ وَإِيَّاكُمْ بِمَا فِيهِ مِنَ الْآيَاتِ وَالذِّكْرِ الْحَكِيمِ، أَقُولُ قَوْلِي هَذَا، وَأَسْتَغْفِرُ اللهَ لِي وَلَكُمْ فَاسْتَغْفِرُوهُ، إِنَّهُ هُوَ الْغَفُورُ الرَّحِيْمُ.
الخطبة الثانية
الْحَمْدُ لِلَّهِ وَحْدَهُ، وَالصَّلَاةُ وَالسَّلَامُ عَلَى مَنْ لَا نَبِيَّ بَعْدَهُ، أَمَّا بَعْدُ، فَاتَّقُوا اللهَ عِبَادَ اللهِ،
ចូរដឹងថាក្នុងចំណោមតម្រូវការនៃ ការជឿលើពួកអ្នកនាំសារ ឬព្យាការី គឺការស្តាប់បង្គាប់ពួកគាត់។ ពិតណាស់ អល់ឡោះបានបញ្ជូនបណ្តាព្យាការីជាមួយស្ហារីអះ។ រ៉សូលម្នាក់ៗមានស្ហារីអះមួយដើម្បីឱ្យពួកគេស្តាប់បង្គាប់និងធ្វើតាម។ ទ្រង់បានដាក់ក្នុងគ្រប់ស្ហារីអះនូវការបង្រៀនដែលមានអ្វីដែលមានប្រយោជន៍ដល់មនុស្សក្នុងជំនឿ ការគោរពសក្ការៈ និងឥរិយាបថរបស់ពួកគេ។ ទ្រង់បានបញ្ជូនអ្នកចុងក្រោយរបស់ពួកគាត់ មូហាំម៉ាត ﷺ ជាមួយសារអ៊ីស្លាមដែលជាស្ហារីអះដ៏ល្អបំផុតនិងពេញលេញបំផុត។ ទ្រង់បានបញ្ជាមនុស្សឱ្យស្តាប់បង្គាប់គាត់ និងធ្វើឱ្យការស្តាប់បង្គាប់គាត់គឺជាការស្តាប់បង្គាប់ទ្រង់។ អល់ឡោះមានបន្ទូលថា៖
ﵟمَّن يُطِعِ ٱلرَّسُولَ فَقَدۡ أَطَاعَ ٱللَّهَۖﵞ [النساء: 80]
“ជនណាដែលប្រតិបត្តិតាមអ្នកនាំសារ(មូហាំម៉ាត់) គឺរូបគេពិតជាបានគោរពប្រតិបត្តិតាមអល់ឡោះ។”
និងទ្រង់មានបន្ទូលថា៖
ﵟوَإِن تُطِيعُوهُ تَهۡتَدُواْۚﵞ [النور: 54]
“ហើយប្រសិនបើពួកអ្នកគោរពប្រតិបត្តិតាមគាត់(ព្យាការីមូហាំម៉ាត់) នោះពួកអ្នកនឹងទទួលបានការចង្អុលបង្ហាញ។”
និងក្នុងចំណោមតម្រូវការនៃ ការជឿលើពួកអ្នកនាំសារ ឬព្យាការី គឺការជឿថា បណ្តាអ្នកនាំសារនឹងឈ្នះជានិច្ច។ ដូចអល់ឡោះមានបន្ទូលថា៖
ﵟكَتَبَ ٱللَّهُ لَأَغۡلِبَنَّ أَنَا۠ وَرُسُلِيٓۚ إِنَّ ٱللَّهَ قَوِيٌّ عَزِيزٞ ٢١ ﵞ [المجادلة: 21]
“អល់ឡោះបានកត់ត្រារួចទៅហើយថា៖ យើង និងបណ្តាអ្នកនាំសាររបស់យើង ពិតជានឹងទទួលបានជ័យជម្នះ។ ពិតប្រាកដណាស់ អល់ឡោះជាម្ចាស់មហាខ្លាំងក្លា មហាខ្លាំងពូកែ។”
និងទ្រង់មានបន្ទូលថា៖
ﵟإِنَّا لَنَنصُرُ رُسُلَنَا وَٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ فِي ٱلۡحَيَوٰةِ ٱلدُّنۡيَا وَيَوۡمَ يَقُومُ ٱلۡأَشۡهَٰدُ ٥١ﵞ [غافر: 51]
“ពិតប្រាកដណាស់ យើង(អល់ឡោះ)ប្រាកដជានឹងជួយដល់បណ្តាអ្នកនាំសាររបស់យើង និងបណ្តាអ្នកដែលមានជំនឿនៅក្នុងជីវិតលោកិយនេះ និងនៅថ្ងៃដែលសាក្សីទាំងឡាយបានមកធ្វើសាក្សី(ថ្ងៃបរលោក)។”
អាស្ហ-ស្ហាំង់គីទី ‘ បានពន្យល់អាយ៉ាត់ដ៏មហិមានេះថា៖ «អាយ៉ាត់ដ៏មហិមានេះបានបង្ហាញថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះនឹងឈ្នះលើអ្នកដែលប្រឆាំងនឹងពួកគាត់។ ការឈ្នះមានពីរប្រភេទ៖ ការឈ្នះដោយភស្តុតាងនិងការពន្យល់ ដែលកើតមានចំពោះរ៉សូលទាំងអស់ និងការឈ្នះដោយដាវនិងលំពែង ដែលកើតមានចំពោះតែរ៉សូលដែលត្រូវបានបញ្ជាឱ្យធ្វើសង្គ្រាម មិនមែនអ្នកដែលមិនត្រូវបានបញ្ជាទេ។» ចប់ពាក្យពេចន៍របស់គាត់។
អ៊ីបនូ តៃមីយ៉ះ ♫ បាននិយាយរួមមកថា៖ «ការបង្ហាញជ័យជម្នះរបស់បណ្តាណាពីលើអ្នកដែលប្រឆាំងនឹងពួកគាត់ដោយភស្តុតាងនិងចំណេះដឹង គឺដូចមូជាហិដដែលបានយកឈ្នះលើសត្រូវរបស់គាត់។ ចំណែកការបង្ហាញជ័យជម្នះរបស់បណ្តាណាពីលើអ្នកដែលប្រឆាំងនឹងពួកគាត់ដោយដាវនិងការយកឈ្នះលើពួកគេ គឺដូចមូជាហិដដែលបានសម្លាប់សត្រូវរបស់គាត់។»
គាត់បាននិយាយទៀតថា៖ «គ្មានណាពីណាម្នាក់ត្រូវបានគេសម្លាប់ក្នុងពេលជីហាដទេ។»
បងប្អូនអ្នកមានជំនឿទាំងឡាយ! នេះគឺជាការបញ្ចប់នូវចំណុចដ៏មានប្រយោជន៍ទាំងម្ភៃដែលទាក់ទងនឹងតម្រូវការនៃការជឿលើពួកអ្នកនាំសារ ឬព្យាការី ដែលអ្នកមានជំនឿគួរដឹងនិងជឿជាក់ ដើម្បីឱ្យមានជំនឿរឹងមាំក្នុងវា និងឱ្យជើងរបស់គេឈរជាប់លើផ្លូវនៃជំនឿ។
ثُمَّ اعْلَمُوا رَحِمَكُمُ اللهُ أَنَّ اللهَ سُبْحَانَهُ وَتَعَالَى أَمَرَكُمْ بِأَمْرٍ عَظِيمٍ، فَقَالَ:
ﵟإِنَّ ٱللَّهَ وَمَلَٰٓئِكَتَهُۥ يُصَلُّونَ عَلَى ٱلنَّبِيِّۚ يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ صَلُّواْ عَلَيۡهِ وَسَلِّمُواْ تَسۡلِيمًا ٥٦ﵞ
اللَّهُمَّ صَلِّ وَسَلِّمْ عَلَى عَبْدِكَ وَرَسُولِكَ مُحَمَّدٍ، وَارْضَ عَنْ أَصْحَابِهِ الْخُلَفَاءِ، وَارْضَ عَنِ التَّابِعِينَ وَمَنْ تَبِعَهُمْ بِإِحْسَانٍ إِلَى يَوْمِ الدِّينِ.
اللَّهُمَّ أَعِزَّ الْإِسْلَامَ وَالْمُسْلِمِينَ، وَأَذِلَّ الشِّرْكَ وَالْمُشْرِكِينَ، وَدَمِّرْ أَعْدَاءَكَ أَعْدَاءَ الدِّينِ، وَانْصُرْ عِبَادَكَ الْمُوَحِّدِينَ.
اللَّهُمَّ آمِنَّا فِي أَوْطَانِنَا، وَأَصْلِحْ أَئِمَّتَنَا وَوُلَاةَ أُمُورِنَا، وَاجْعَلْهُمْ هُدَاةً مُهْتَدِينَ.
اللَّهُمَّ وَفِّقْ جَمِيعَ وُلَاةِ الْمُسْلِمِينَ لِتَحْكِيمِ كِتَابِكَ، وَإِعْزَازِ دِينِكَ، وَاجْعَلْهُمْ رَحْمَةً عَلَى رَعَايَاهُمْ.
اللَّهُمَّ إِنَّا نَسْأَلُكَ مِنَ الْخَيْرِ كُلِّهِ، عَاجِلِهِ وَآجِلِهِ، مَا عَلِمْنَا مِنْهُ وَمَا لَمْ نَعْلَمْ، وَنَعُوذُ بِكَ مِنَ الشَّرِّ كُلِّهِ، عَاجِلِهِ وَآجِلِهِ، مَا عَلِمْنَا مِنْهُ وَمَا لَمْ نَعْلَمْ.
اللَّهُمَّ إِنَّا نَسْأَلُكَ الْجَنَّةَ وَمَا قَرَّبَ إِلَيْهَا مِنْ قَوْلٍ أَوْ عَمَلٍ، وَنَعُوذُ بِكَ مِنَ النَّارِ وَمَا قَرَّبَ إِلَيْهَا مِنْ قَوْلٍ أَوْ عَمَلٍ.
اللَّهُمَّ اشْفِ مَرْضَانَا، وَارْحَمْ مَوْتَانَا، وَعَافِ مُبْتَلَانَا.
اللَّهُمَّ أَصْلِحْ لَنَا دِينَنَا الَّذِي هُوَ عِصْمَةُ أَمْرِنَا، وَأَصْلِحْ لَنَا دُنْيَانَا الَّتِي فِيهَا مَعَاشُنَا، وَأَصْلِحْ لَنَا آخِرَتَنَا الَّتِي إِلَيْهَا مَعَادُنَا، وَاجْعَلِ الْحَيَاةَ زِيَادَةً لَنَا فِي كُلِّ خَيْرٍ، وَاجْعَلِ الْمَوْتَ رَاحَةً لَنَا مِنْ كُلِّ شَرٍّ.
رَبَّنَا آتِنَا فِي الدُّنْيَا حَسَنَةً، وَفِي الْآخِرَةِ حَسَنَةً، وَقِنَا عَذَابَ النَّارِ.
عِبَادَ اللهِ، إِنَّ اللهَ يَأْمُرُ بِالْعَدْلِ وَالإِحْسَانِ وَإِيتَاءِ ذِي الْقُرْبَى، وَيَنْهَى عَنِ الْفَحْشَاءِ وَالْمُنْكَرِ وَالْبَغْيِ، يَعِظُكُمْ لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُونَ.
فَاذْكُرُوا اللهَ الْعَظِيمَ يَذْكُرْكُمْ، وَاشْكُرُوهُ عَلَى نِعَمِهِ يَزِدْكُمْ، وَلَذِكْرُ اللهِ أَكْبَرُ، وَاللهُ يَعْلَمُ مَا تَصْنَعُونَ.
****